Μια πολύ όμορφη και προσεγμένη πρόσκληση μας καλούσε σε μια ημερίδα για την Ελληνική Ορειβασία και τις Αποστολές Υψηλού Βουνού. Την ημερίδα διοργάνωσε η Περιφέρεια Ορειβατικών Συλλόγων Αττικής και Εύβοιας, μετά από εισήγηση του Κώστα Ρούτσια του ΣΕΟ Αθηνών.
Χαρήκαμε, γιατί η προσέλευση ήταν πέρα από κάθε προσδοκία των διοργανωτών, αλλά και γιατί το επίπεδο της κουβέντας και των διαλόγων ήταν εξαιρετικά πολιτισμένο.
- Την ημερίδα άνοιξε ο Μάκης Μαύρου, γραμματέας της Περιφέρειας.
- Εκ μέρους της ΕΟΟΑ μίλησε και χαιρέτησε ο Δημήτρης Γεωργούλης.
- Ακολούθησαν η εισήγηση του Κώστα Ρούτσια: Αποστολές ψηλού βουνού, παρών και μέλλον,
- η εισήγηση του Αντώνη Συκάρη: Προβλήματα που σχετίζονται με την οργάνωση αποστολών ψηλού βουνού,
- η εισήγηση του Κώστα Τζιβελέκα: Οργάνωση σχεδίου ανάβασης - εξεύρεση οικονομικών πόρων.
- Ακολούθησε ένα μικρό "διάλειμμα", κατά το οποίο είδαμε αποσπάσματα από αποστολές στο Dhaulagiri του ΣΕΟ (1998) και την τελευταία του ΑΟΣ στο Shisha Pagma (2000).
- Σειρά είχαν η εισήγηση του Γιώργου Βουτυρόπουλου: Εναλλακτικές λύσεις στις αποστολές ψηλού βουνού και
- η εισήγηση του Παναγιώτη Αυγεροδήμου: Ιατρική ψηλού βουνού, περιορισμοί και μέθοδοι.
- Μίλησε κατόπιν εκ μέρους ων "Κορφών" ο Νώντας Νίκας και
- ο κ. Κότταρης.
- Ο Άρης Θεοδωρόπουλος "ξεκαθάρισε" το θέμα που έχει δημιουργηθεί σχετικά με την αν ή όχι ο Κωνσταντίνος Νιάρχος ήταν ο πρώτος Έλληνας που πάτησε την κορφή του Έβερεστ. Μπορείτε να δείτε την ιστορία αυτή στις σελίδες μας.
Φωτογραφίες
-
Ομιλία Κ. Ρούτσια
-
Εδώ και δύο χρόνια είχα την ιδέα να προχωρήσουμε σε αυτή την ημερίδα με σκοπό να ανταλλάξουμε απόψεις, να ακούσουμε γνώμες, αλλά και να διατυπώσουμε τις κριτικές μας θέσεις γύρω από την ανάπτυξη του αθλήματος της ορειβασίας υψηλού βουνού. Προσωπικά όταν διατύπωνα την πρόταση, πρότεινα την όλη οργάνωση αυτής της ημερίδας να την αναλάβει η Ομοσπονδία προκειμένου να έχουμε τη μέγιστη δυνατή συσπείρωση ορειβατών και ορειβατικών συλλόγων.
Δυστυχώς η Ομοσπονδία δεν θέλησε να αναλάβει την οργάνωση μιας τέτοιας ημερίδας και μάλιστα παρ' όλο που εδώ σήμερα βρίσκεται ο πρόεδρος της και χαιρέτησε την σημερινή μας εκδήλωση (τον τιμά προσωπικά) ωστόσο δεν έστειλε ομιλητή. Είναι δείγμα των προκαταλήψεων, των αγκυλώσεων και των προσωπικών διαφορών που υπάρχουνε στο χώρο.
Αυτά ακριβώς τα προβλήματα , με τη σημερινή ημερίδα, εμείς θέλουμε να τα αναδείξουμε, να τα συζητήσουμε καλόπιστα, να επισημάνουμε λάθη, αδυναμίες, αιτίες, που φρενάρουν την ανάπτυξη της ορειβασίας υψηλού βουνού μα κυρίως να καταλήξουμε σε συμπεράσματα που θα μπορούν να μας οδηγήσουν στη πρόοδο του αθλήματος.
Την τελευταία δεκαετία δύο γεγονότα επέδρασαν με το δικό τους τρόπο στην ορειβασία υψηλού βουνού και στην Ελληνική Ορειβασία γενικότερα.
Το πρώτο ήταν η διαδικασία επιλογής των ατόμων για την ομοσπονδιακή αποστολή στο Έβερεστ. Ένα γεγονός που θα μπορούσε να βοηθήσει στην ανάπτυξη της Ελληνικής Ορειβασίας έγινε η αιτία να διασπασθεί ο ορειβατικός κόσμος.
Ποιος τελικά φταίει;
- Φταίει η Ομοσπονδία που ενώ έβλεπε τα προβλήματα που δημιουργούταν στην αποστολή δεν έκανε καμία ουσιαστική παρέμβαση;
- Φταίει ο επικεφαλής της αποστολής ο οποίος δεν λειτούργησε συσπειρωτικά στο χώρο, ούτε καν στην ίδια την ομάδα που είχε επιλεγεί;
- Φταίνε τα άτομα που επιλέχτηκαν;
- Φταίει η ορειβατική μας νοοτροπία;
Δεν είναι της στιγμής να αποδώσουμε ευθύνες για το ποιος τελικά φταίει. Η ουσία είναι αυτό που έμεινε από τη συγκεκριμένη προσπάθεια:
- Η αποστολή δεν έγινε
- Οξύνθηκαν οι αντιθέσεις στο χώρο
- Σταμάτησε ουσιαστικά η δραστηριότητα της ομοσπονδίας για ενίσχυση αποστολών σε ψηλά βουνά.
Το δεύτερο γεγονός που έβαλε τη σφραγίδα με το δικό του τρόπο ήταν ο θάνατος δύο εκ των κορυφαίων ορειβατών. Του Νίκου Παπανδρέου και του Μπάμπη Τσουπρά. Η προβολή του θανάτου τους από τα τηλεοπτικά μέσα ανέδειξε το πρόσωπο της Ελληνικής Ορειβασίας. Τις καλές και τις κακές πλευρές που το χαρακτηρίζουν. Έδειξε ότι υπάρχει μια ομάδα ανθρώπων που γεύονται τις χαρές που προσφέρει το συγκεκριμένο άθλημα. Ότι δεν είναι μια κλειστή ομάδα, μια ομάδα βαρεμένων που τους αρέσει να παίζουν με την αδρεναλίνη τους. Μετά τα ατυχήματα σχεδόν όλος ο τύπος και η τηλεόραση ασχολήθηκαν με το άθλημα της ορειβασίας. Τα μηνιαία περιοδικά ευρείας κατανάλωσης έγραψαν ειδικά αφιερώματα.
Δυστυχώς δεν έγινε προσπάθεια να εκμεταλλευτούμε τη συγκεκριμένη περίοδο με κάποιας μορφής οργανωμένη παρέμβαση. Ακόμα και η συζήτηση που έγινε στην Τηλεόραση δεν λειτούργησε θετικά για το πρόσωπο της Ελληνικής Ορειβασίας. Δυστυχώς πέρασε ανεκμετάλλευτη η συγκεκριμένη περίοδος. Μάλλον όχι ανεκμετάλλευτη, γιατί ορισμένοι που οσμίστηκαν ότι ο χώρος έχει ψωμί, σχεδίασαν και σχεδιάζουν παρεμβάσεις στο χώρο. Δέστε πόσα γραφεία από το 97 και μετά προσφέρουν δραστηριότητες σε σχέση με την ορεινή φύση για τον πολύ κόσμο. Πόσα νέα καταστήματα άνοιξαν που ασχολούνται με τον ορειβατικό εξοπλισμό.
Αποστολές υψηλού βουνού
Προσπάθησα να καταγράψω όλες τις ορειβατικές αποστολές πάνω από 6.500 μ. Βγαίνουν ορισμένα χρήσιμα συμπεράσματα από αυτή την καταγραφή.
- Συνολικά από το 1976 έως και το 2000 έγιναν 53 αποστολές σε βουνά πάνω από 6.500 μ.
- Από αυτές 12 έγιναν πριν το 1990 και 41 μετά το 1990.
- Η πρώτη προσπάθεια που έγινε σε βουνό πάνω από 6.500 μ ήταν από το Φ.Ο.Π το 1976 στο βουνό Lenin. Ωστόσο προσπάθειες για να πάνε Έλληνες ορειβάτες στα Ιμαλάια είχαν ξεκινήσει από το 1956 όταν ο Σ.Ε.Ο. με έγγραφο του προς το Υπουργεί Εξωτερικών ζητούσε να επιτραπεί σε μέλη του να επιχειρήσουν ανάβαση στο βουνό Baruntse.
- Σημαντικό γεγονός πριν το 1990 ήταν η αποστολή στο Anapurna South το 1985 από τον ΕΟΣ Αθήνας με 11 μελή ομάδα που δυστυχώς σημαδεύτηκε με το θάνατο δύο εκ των κορυφαίων ορειβατών. Του Δημήτρη Μπουντόλα και του Κλήμη Τσατσαράγκου. Ένα γεγονός που κατά τη γνώμη μου επέδρασε αρνητικά στο θετικό κλίμα που διαμορφώνονταν εκείνη την εποχή.
- Η ανάπτυξη του αθλήματος έρχεται μετά το 1990 όπου έχουμε 42 αποστολές στην επόμενη δεκαετία. Αυτό που πρέπει να δούμε εδώ είναι, εάν αυτή η πρόοδος ήρθε σαν μία φυσιολογική ανάπτυξη του αθλήματος ή ήταν προϊόν συγκυριών.
Μελετώντας τα στοιχεία των αποστολών καταλήγω στο δεύτερο συμπέρασμα.
- Από το σύνολο των 53 αποστολών οι 18 έχουν οργανωθεί από τον Αθηναϊκό ορειβατικό σύλλογο. Δηλαδή το 32% .
- Από 7 αποστολές έχουν οργανώσει ο ΕΟΣ Αθήνας και ο ΣΕΟ Αθήνας. Δηλαδή το 60% των αποστολών έχει οργανωθεί από 3 ορειβατικούς συλλόγους.
Μια πιο λεπτομερής εξέταση αυτών των στοιχείων μας δείχνει ακόμα ότι οι αποστολές αυτές δεν είναι προϊόν συνολικής προσπάθειας των συλλόγων, αλλά της αγάπης και των προσπαθειών που κάνουν συγκεκριμένα άτομα. Στον Αθηναϊκό ο Κώστας Τζιβελέκας, στον ΣΕΟ ο Αντώνης Συκάρης. Λίγες είναι οι αποστολές που έρχονται σαν προϊόν οργανωμένης προσπάθειας ορειβατών μέσα από τους συλλόγους.
Το πρόβλημα αυτό είναι αποτέλεσμα των δυσκολιών που παρουσιάζει η εξεύρεση οικονομικών πόρων για την διοργάνωση μίας αποστολής. Πολύ περισσότερο για την οργάνωση μίας αποστολής στα Ιμαλάια σε βουνό πάνω από 8.000 μ. όπου τα έξοδα είναι ιδιαίτερα αυξημένα. Υπάρχει πρόβλημα χορηγών στο χώρο. Ωστόσο δεν μπορεί να λυθεί με τις μεμονωμένες προσπάθειες που κάνουν οι σύλλογοι. Οι χορηγοί θα έρθουν όταν υπάρχουν επιτυχίες, όταν ανέβει το επίπεδο της Ελληνικής Ορειβασίας. Αυτό είναι ένα συγκεκριμένο όραμα και οφείλουμε να δουλέψουμε όλοι μαζί προς αυτή τη κατεύθυνση.
Εδώ καλείται η Ομοσπονδία να παίξει το δικό της ρόλο. Αυτό το όραμα δεν μπορεί να είναι αποκλειστική υπόθεση ούτε του οποιουδήποτε εφόρου ορειβασίας, ούτε των φίλων του που μπορεί να συμμετέχουν σε ορειβατικές αποστολές. Δεν χωράνε ανταγωνισμοί σε ένα τέτοιο όραμα, ούτε προσωπικές επιδιώξεις, ούτε αποκλεισμοί. Είναι υπόθεση όλων μας. Δεν μπορεί να μην καλούνται να βοηθήσουν άτομα που μπορούν να προσφέρουν, με τις γνωριμίες τους, με την δυνατότητα που έχουν στην εξεύρεση οικονομικών πόρων, με την εμπειρία τους στην οργάνωση ορειβατικών αποστολών. Γι αυτά τα ζητήματα απαιτείται να υπάρξει μακροχρόνιος σχεδιασμός από την Ομοσπονδία.
Θα αναφέρω ένα συγκεκριμένο γεγονός που ,μας συνέβη στο βουνό Dhaulagiri. Μαζί μας ήταν και μία Σλοβένικη αποστολή η οποία αποτελείτο από 14 άτομα. Από αυτούς οι 11 ήταν νέοι ορειβάτες μέχρι 25 ετών και τρείς πολύ γνωστά ονόματα της Σλοβένικης ορειβασίας. Η συγκεκριμένη αποστολή ήταν ομοσπονδιακή και μάλιστα όπως μας πληροφόρησαν εκείνη τη χρονιά η ομοσπονδία τους είχε οργανώσει 3 τέτοιες εκπαιδευτικού χαρακτήρα αποστολές. Για νέους ορειβάτες σε βουνά των Ιμαλαΐων.
Ποσοστά επιτυχίας
Το ποσοστό των επιτυχημένων αποστολών είναι αρκετά υψηλό. 32 στις 53 δηλαδή το 60% περίπου.
Κατά τη γνώμη μου είναι υψηλό γιατί οι αναβάσεις σε βουνά κάτω από 7.000 μ. είναι περισσότερες και το ποσοστό επιτυχίας είναι αρκετά υψηλό σε αυτές. Σε βουνά πάνω από 7.000 μ το ποσοστό επιτυχίας πέφτει σημαντικά 12 στις 30 δηλαδή το 38%.
Ενώ σε βουνά πάνω από 7.500 μ. πέφτει ακόμα περισσότερο 5 στις 14 δηλαδή το 35%.
Νομίζω ότι τα ποσοστά επιτυχίας δεν είναι χαμηλά και δεν πρέπει να βρίσκονται κάτω από τα διεθνή στάνταρ. Δείχνουν όμως ότι οι Έλληνες ορειβάτες στρέφονται είτε σε βουνά της Λατινικής Αμερικής (15 αποστολές), είτε σε βουνά κοντά στα 7.000 μ. λόγω των οικονομικών δυσκολιών που παρουσιάζουν οι ψηλότερες κορυφές. Δεν έχουμε μεγάλη μερίδα ορειβατών με μεγάλη εμπειρία σε υψόμετρο πάνω από 7.500 μ.
Δυστυχώς δεν υπάρχει χρόνος για μεγαλύτερη ανάλυση των στοιχείων, ωστόσο είναι μια διαδικασία που πρέπει να τη συνεχίσουμε προκειμένου να καταλήξουμε σε ασφαλή συμπεράσματα για τις αποστολές υψηλού βουνού.
Σχεδιαγράμματα αποστολών ψηλών βουνών
-
